Tính đến 31/07/2012, toàn ngành thuế Cần Thơ mới chỉ thu nộp ngân sách được 2.501,4 tỷ đồng; đạt 41,01% dự toán pháp lệnh của Bộ Tài chính và 42,87% dự toán của HĐND thành phố. So cùng kỳ năm trước, kết quả thu này giảm khá lớn. Cùng thời điểm này, các DN toàn thành phố còn nợ số thuế lên đến 554 tỷ đồng; trong đó, chỉ 46 DN “tiêu biểu” còn nợ 279,46 tỷ đồng, chiếm 50,44% tổng số nợ.
Bức tranh kém sáng
Cụ thể, Cataco - DN kinh tế của Thành ủy - đang nợ 43.199.537.594đ, dành ngôi vị “quán quân”; hai “á quân trong bảng tổng sắp” là Cty sửa chữa - xây dựng công trình - cơ khí giao thông 721 còn nợ 29.984.641.316đ và Cty TNHH một thành viên phát triển-kinh doanh Nhà thành phố còn nợ 29.811.055.828đ.
Kế đến là nhóm 12DN có số nợ từ 5-20 tỷ, gồm: Cty CP xây lắp và vật tư 3; Cty CP đầu tư xây dựng số 10 (IDICO); Cty CP vận tải sông-biển Cần Thơ; Cty CP công nghiệp tàu thủy và vận tải Cần Thơ; Cty CP Vietnam Motors Cần Thơ; Cty CP thủy sản Hùng Anh; Cty CP XNK Đồng Tiến; DNTN Phú Cường; Cty CP xây dựng thành phố Cần Thơ; Cty CP vật liệu xây dựng 720; Cty CP xây dựng và phát triển đô thị thành phố Cần Thơ và Cty CP An Lạc.
Trong nhóm cuối bảng gồm 31DN, tuy số nợ chỉ từ trên 4 tỷ xuống đến 871,7 triệu đồng nhưng đáng chú ý là có những “gương mặt ăn ảnh” như: Cty CP điện ảnh Cần Thơ “đã chết mà chưa chôn được” vẫn còn nợ 2.952.267.431đ; Cty TNHH xây dựng-thương mại Diệu Hiền - “anh em” với Cty CP thủy sản Bình An (Bianfishco) - đã “bỏ quên” số nợ thuế 1.306.832.476đ từ hồi làm dự án Khu đô thị Diệu Hiền ở phía Nam sông Cần Thơ; hay Cty TNHH một thành viên Cảng Cần Thơ (chi nhánh Vinalines) còn nợ 2.671.931.959đ.
Đây là bức tranh không mấy sáng sủa trong công tác thu ngân sách của thành phố và cũng là lý do khiến Cục Thuế thành phố Cần Thơ phải tổ chức cuộc họp có tên gọi “Đối thoại trực tiếp và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp” với sự hiện diện của 46 DN “điển hình”, dưới sự chủ trì của Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Hữu Lợi; Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thanh Sơn; Phó chủ tịch thành phố Võ Thành Thống; đại diện một số sở, ngành và đại diện Hiệp hội DN thành phố.
Nợ do… khách quan
Ngay sau phần báo cáo kết quả thu ngân sách và những đề xuất thúc đẩy hoạt động thu ngân sách 5 tháng cuối năm 2012 của Cục trưởng Cục Thuế Võ Kim Hoàng; Giám đốc Cty CP xây dựng thành phố Cần Thơ Lê Ất Dậu đã khuấy động không khí nặng nề của buổi họp.
Ông Dậu mở màn: “Mang tiếng là nợ nhiều (20.303.002.515đ, gồm cả phạt 7.286.169.667đ) cũng bứt rứt, “quê quê” lắm nhưng cần phải nói cho rõ về việc hệ thiếu nợ để lãnh đạo thành phố hiểu và thông cảm cùng DN”. Theo ông Dậu, lâu nay, các DN xây dựng cơ bản gặp khó vì 5%, 10% giá trị công trình đã quyết toán, không được bảo lãnh thanh toán theo quy định của nhà nước, nhưng thuế thì luôn thu đủ. Nếu DN không cố gắng nộp thuế tốt sẽ bị ngân hàng “hạ điểm khách hàng” khi đi vay vốn. Ngoài tình trạng DN nợ DN, còn có không ít trường hợp chủ đầu tư là cơ quan nhà nước cũng “neo” nợ, đây gọi là “Nhà nước nợ DN” do chưa được bố trí đủ vốn; nên tổng giá trị công trình 20 tỷ, mới trả 16 tỷ, phần còn lại chúng tôi đề nghị chủ đầu tư xác nhận và cam kết thanh toán nhưng không ai xác nhận cho. Cty CP xây dựng thành phố Cần Thơ được Thanh tra Chính phủ nhắc nhở về tiền thuê đất ở lĩnh vực bất động sản (BĐS), nhưng vốn đầu tư hạ tầng được nhà nước thoái trả; tuy nhiên chưa được trả, nên “nợ qua, nợ lại”…
Được Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Hữu Lợi “gợi ý” và giới thiệu; đại diện Cataco - đơn vị có số nợ lớn nhất - trình bày số nợ do thời gian kéo dài nhiều năm, số liệu đang đối chiếu xác nhận, vốn đọng ở các công trình dở dang… nên “vướng” nợ thuế Nhà nước.
Ông Võ Hoàng Vân, Giám đốc Cty CP An Lạc (nợ 8.997.130.800đ, kể cả tiền phạt 19,6 triệu đồng): Sở dĩ DN có nợ là do thành phố triển khai thực hiện NĐ 142 (thuê mặt đất, mặt nước làm nơi sản xuất) chậm, mức thu lại tăng đột biến quá cao; ngay từ ngày đầu triển khai, DN đã nhiều lần kiến nghị nhưng không ai giải quyết; vả lại, “đó chưa thể coi là khoản nợ” vì DN chưa ký hợp đồng thuê đất.
Tương tự như Cty CP An Lạc, đại diện Cty CP xây dựng và phát triển đô thị thành phố Cần Thơ (nợ 10.327.605.653đ) nói: “Con gà mang bầu diều quá lớn sẽ không phát triển được”, nợ của DN là do chưa được thanh toán dứt điểm những khoản được hưởng sau khi CPH, hợp đồng thuê đất mới theo pháp nhân Cty CP chưa được ký; vì thế, “đề nghị Cục Thuế đưa DN ra khỏi danh sách nợ thuế”. Không những thế, đất và vốn đầu tư của Cty CP tại dự án BĐS hiện vẫn mang tên DN cũ… nên khó khăn khi cần vay vốn hay chuyển nhượng.
Đại diện Cty CP vật liệu xây dựng 720 (nợ 7.486.482.642đ) cho biết: Khoản nợ này là tiền thuê đất sau khi CPH, đơn giá thuê đất không ổn định, khó hoạt động vì vị trí đất “lọt thỏm” trong khu vực đất quốc phòng.
“Mua đất 2 lần” là câu chuyện khó khăn của Cty dược phẩm Phương Nam. Đại diện Cty “kêu” với lãnh đạo thành phố, nhiều năm trước gia đình bà nhận chuyển nhượng gần 4 công đất, đã được cấp giấy CNQSDĐ nhưng khi xây dựng nhà máy sản xuất thuốc thì phải làm thủ tục “thuê đất, trả tiền hàng năm” mới được chuyển mục đích sử dụng đất từ đất ruộng, vườn sang đất chuyên dùng. Nay DN muốn chuyển sang hình thức “giao đất có thu tiền sử dụng đất” với giá trị giao đất tương đương số tiền lúc nhận chuyển nhượng trước đây (khoảng 1,4 tỷ đồng) chứ không thể trả tiền lần 2 với giá thời điểm hiện tại (khoảng 4,5 tỷ đồng)…
Với nhóm DN nợ tiền thuê mặt đất, mặt nước để sản xuất theo NĐ 142, Giám đốc Sở TN-MT Nguyễn Văn Sử khuyên các DN sớm liên hệ với Văn phòng đăng ký sử dụng đất để ký hợp đồng mới để thực hiện nghĩa vụ với nhà nước. Riêng trường hợp Cty dược phẩm Phương Nam, Sở chờ ý kiến của Sở Tài chính và Bộ TN-MT rồi làm thủ tục “giao đất có thu tiền sử dụng đất” để DN yên tâm hoạt động.
Phát sinh ngoài dự liệu
“Treo” khoản nợ hơn 1,3 tỷ đồng đã lâu, nhưng dự họp với tư cách đại diện cho Cty TNHH xây dựng-thương mại Diệu Hiền, ông Trần Văn Trí - đương kim Giám đốc Bianfishco - lại không nói về số nợ kể trên, mà tập trung thanh minh về 25 triệu cổ phần của Bianfishco do vợ là Phạm Thị Diệu Hiền sở hữu đang cầm, bán nhiều nơi. Nói về việc Ngân hàng Á Châu (ACB) vừa có thông báo đang sở hữu 8 triệu cổ phần của Bianfishco, ông Trí nói, “số cổ phần đó giờ như mớ giấy lộn, vợ chồng tôi có vay và đã trả gần xong nhưng ACB chưa giải chấp…”(?). Hướng sang phía Phó giám đốc Công an thành phố, ông Trí “đề nghị bên công an vào cuộc, làm rõ số cổ phần này”. Sau đó, ông Trí còn “chiếm diễn đàn” nói nhiều về giấy đăng ký kinh doanh mới của Bianfishco do vợ ủy quyền cho ông là đại diện pháp nhân… khiến Phó chủ tịch Võ Thành Thống phải ngắt lời “để dành thời gian cho các DN khác” trao đổi đúng chủ đề cuộc họp.
Bị coi là “nợ thuế oan” do bị xuất toán, bị phạt quá lớn so với nợ gốc (nợ gốc 86,76 triệu, bị phạt 254,5 triệu đồng); Giám đốc Cty TNHH bao bì Miền Tây Phan Quang Thuận kiến nghị ngành thuế và lãnh đạo thành phố cho phép dùng bản kê khi mua phế liệu thay cho hóa đơn đầu vào. “Giấy phế liệu mua lẻ tẻ, người bán không có hóa đơn mà bên thuế cứ xuất toán, cứ phạt thì DN chỉ có nước đóng cửa”, ông Thuận nói.
Tổng Thư ký Hiệp hội DN thành phố Cần Thơ (CBA) Nguyễn Mỹ Thuận “láy lại” và nói rõ thêm về chuyện hóa đơn “đầu vào”, vì thực tế, tình trạng như vừa qua là gây khó khăn cho hầu hết DN vừa và nhỏ, chứ không chỉ riêng Cty bao bì Miền Tây của ông Phan Quang Thuận. “Việc này trong tầm tay ngành thuế, của ủy ban thành phố; vì vậy, nên chăng cho áp dụng bản kê mua nguyên liệu, thay cho hóa đơn mua nguyên liệu đầu vào. Anh Hoàng nói DN cố gắng đảm bảo có hóa đơn đầu vào là “kinh doanh có văn hóa”… cũng rất khó cho DN”, bà Mỹ Thuận nói.
Phó chủ tịch CBA Lưu Thanh Hùng “tiếp thêm” rằng: xuất toán tới 70% tiền mua nguyên liệu vì không có hóa đơn đầu vào như Cty bao bì Miền Tây, thì DN chỉ còn nước đóng cửa. Thực tế mua phế liệu làm nguyên liệu để làm ra sản phẩm là góp phần giải quyết vấn đề môi trường, nên cần được thành phố quan tâm nghiên cứu, tháo gỡ vướng mắc này. Không DN nào muốn nợ thuế, các DN tham gia XDCB còn nỗi lo sợ nhất là lo nợ thuế, thiếu thuế, không thu được VAT là cầm phần lỗ, lại còn bị phạt, bị “hạ điểm khách hàng” thì càng khó khăn…
Cục trưởng Cục Thuế Võ Kim Hoàng nói theo dõi thuế là do chương trình phần mềm tự động của Tổng cục nên Cục không can thiệp được. Cục ghi nhận và sẽ báo cáo Tổng cục Thuế và Bộ tài chính để tạo điều kiện DN sản xuất kinh doanh “có văn hóa” và làm tròn nghĩa vụ với ngân sách Nhà nước…
Dù “nóng lòng” vì kết quả thu ngân sách, nhưng đến phần kết luận cuộc “đối thoại”, cả Phó chủ tịch, Chủ tịch UBND thành phố và Chủ tịch HĐND phần nào thông cảm với cảnh ngộ của các DN. Các lãnh đạo thành phố nhắc các DN trong khó khăn ngoài nỗ lực vượt khó cũng nên liên hệ kịp thời với cơ quan chức năng để tháo gỡ, không để nợ thuế, hay bị phạt khi thực hiện nghĩa vụ với ngân sách Nhà nước./.
Bài & ảnh: Huy Bình (Báo Diễn đàn Doanh nghiệp)
.jpg)
.jpg){kind=logo}
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
(2).jpg)
.jpg)
.bmp){kind=logo}
